Tijdens de lessen taalvaardigheden gaat het altijd over juist taalgebruik. Er wordt van ons als toekomstige leerkrachten verwacht dat we Algemeen Nederlands kunnen spreken. We worden daar dan ook in gecoacht. Ik moet toegeven dat ik over verschillende zaken verrast was. Er zijn heel veel woorden die wij als correct AN beschouwen, terwijl dat eigenlijk niet het geval is.
Enkele voorbeelden:
Beenhouwer
--> Onze beenhouwer maakt de lekkerste vleessalade klaar.
Heel veel mensen denken dat dit aanvaard Algemeen Nederlands is, maar dit is echter niet zo.
Het mooie woord is slager. Het woord beenhouwer is een dialectisme.
Tas
--> Mag ik een tas koffie alsjeblieft?
In deze zin verwijst het woord tas naar iets waar je uit drinkt. Het verbaasde mij enorm, maar tas is geen Algemeen Nederlands. Het juiste woord is kop of kopje.
Duimspijkers
Duimspijkers is geen Algemeen Nederlands. Het is een purisme. Dit wil zeggen dat het een woord is die gebruikt wordt in onze taal om de import van invloeden uit andere talen te vermijden. Er zijn namelijk mensen die vinden dat het Algemeen Nederlands zo 'puur' mogelijk moet blijven, en daarom zoeken ze Nederlandstalige woorden die invloeden uit andere talen tegen gaan. Deze woorden zijn echter meestal niet aanvaard als standaardtaal. Dit is ook het geval bij duimspijkers. Het correcte woord is punaises.
Regenscherm
Dit is opnieuw een voorbeeld van een purisme. Het woord regenscherm is geen Algemeen Nederlands.
Het aanvaarde woord is paraplu, zoals in het Frans.
Plastron
Dit is het omgekeerde van een purisme. Plastron is een leenwoord uit het Frans. Er zijn zoveel mensen die het woord plastron gebruiken, dat het als Algemeen Nederlands wordt beschouwd. Dit is echter niet juist. Het juiste woord is een das.
Het is opmerkelijk hoe vaak deze woorden worden gebruikt. Als je met iemand een gesprek houdt die beweert dat hij perfect Algemeen Nederlands spreekt, probeer hem dan maar eens in de val te lokken. Gebruik eens één van bovenstaande voorbeelden om te testen of deze persoon echt perfect Algemeen Nederlands spreekt!
Nog een laatste wist-je-datje.
Als studente kleuteronderwijs heb ik bij het begin van de opleiding een taalscreening moeten doen. Dit is een test waarbij je zinnen moet luidop lezen, en je wordt beoordeeld op je uitspraak. Omdat ik een West-Vlaming ben, was ik hier niet echt gerust op. Het is algemeen geweten dat het voor West-Vlamingen moeilijk is om sommige klanken uit te spreken. Vooral de 'g' en 'h' zijn moeilijk.
Tijdens mijn taalscreening moest ik de zin "Guido Gezelle woont in het gezellige Brugge" luidop lezen.
Dit vond ik enorm moeilijk, maar ik heb gemerkt dat niet enkel West-Vlamingen het moeilijk hebben met deze zin. Probeer dit zeker zelf ook eens luidop uit te spreken!
Voor wie nog zichzelf wil testen in het uitspreken van tongbrekers: bekijk zeker deze site eens.
http://nl.wikipedia.org/wiki/Tongbreker#Nederlandstalige_tongbrekers
En voor wie nog vragen heeft over het Algemeen Nederlands is onderstaande site een aanrader.
http://taaladvies.net/
Groetjes
Juf Fien
Geen opmerkingen:
Een reactie posten